Η είσοδος της τεχνητής νοημοσύνης είναι πλέον στην καθημερινότητα μία πραγματικότητα, η οποία γίνεται διαρκώς εντονότερη. Από την απλή αναζήτηση πληροφοριών έως την αυτόματη δημιουργία κάθε είδους εγγράφων και απαντήσεων. Όλο και περισσότεροι χρησιμοποιούν σήμερα τέτοιου είδους εργαλεία στην καθημερινότητά τους και όπως είναι αναμενόμενο ο νομικός κόσμος δεν θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστος απ’ αυτό.
Αυτό που παρατηρείται όλο και εντονότερα είναι ότι οι ιδιώτες ήδη γνωρίζουν και έχουν σχηματίσει άποψη μέσω αυτών των εργαλείων βάσει των απαντήσεων που έχουν λάβει με συνέπεια ο ρόλος του δικηγόρου είτε να περιορίζεται είτε να μετατρέπεται σε μία προσπάθεια διαφοροποίησης της σχηματισθείσας από τον ιδιώτη γνώμης καθώς ο τελευταίος, χωρίς να έχει το νομικό υπόβαθρο, είναι πεπεισμένος ότι “καταλαβαίνει’’.
Πλέον ολόκληρα ιδιωτικά συμφωνητικά τα οποία προφανώς είναι εσφαλμένα ως προς τη δομή και το περιεχόμενό τους συντάσσονται και δημιουργούνται μέσω ΑΙ από άτομα τα οποία δεν γνωρίζουν ούτε νομικές έννοιες, ούτε όρους και ρήτρες. Ο πελάτης προσέρχεται στο δικηγορικό γραφείο όχι για να ζητήσει γνώμη ή συμβουλή, αλλά για να επιβεβαιώσει τη γνώμη που έχει ήδη σχηματίσει. Έχοντας χρησιμοποιήσει κάποιο εργαλείο AI έχει ήδη ‘’διαβάσει’’, ‘’καταλάβει’’ και σε πολλές περιπτώσεις έχει ήδη συντάξει ένα ιδιωτικό συμφωνητικό ή έστω μια επιστολή νομικού περιεχομένου ή έχει λάβει μία νομική συμβουλή την οποία την θεωρεί ορθή. Πιστεύει ότι κατέχει τη βασική νομική γνώση και αντιμετωπίζει τον δικηγόρο ως επιβεβαιωτή ή διορθωτή. Ο δικηγόρος καλείται να αποδομήσει αυτό που ο πελάτης νομίζει ότι ξέρει, να διορθώσει ένα έγγραφο που δεν έχει βάση, μία νομική συμβουλή παντελώς εσφαλμένη αλλά και να διαχειριστεί την επιφυλακτικότητα του πελάτη απέναντι στη γνώμη του ειδικού.
Το πιο επικίνδυνο, ωστόσο, είναι όταν ο ιδιώτης θεωρεί ακράδαντα ότι είναι νομικά καλυμμένος με αυτό που του έχει δημιουργήσει ή του έχει απαντήσει ένα εργαλείο AI, χωρίς πραγματικά να είναι. Συνέπεια τούτου, είναι να μην απευθύνεται ποτέ για νομική συμβουλή σε κάποιον δικηγόρο καθώς πιστεύει ότι ένα εργαλείο AI του προσφέρει όλα όσα χρειάζεται, δηλαδή ένα σωστά διατυπωμένο νομικό έγγραφο ή μία ορθή νομική συμβουλή, και αυτό άμεσα και δωρεάν. Πλην, όμως, δεν αντιλαμβάνεται πως το αποτέλεσμα, όσο καλοδιατυπωμένο κι αν φαίνεται, ουδόλως λαμβάνει υπόψη την ελληνική νομοθεσία, ούτε τα πραγματικά του συμφέροντα.
Η κατάσταση ενδεχομένως να γίνει ακόμη χειρότερη για έναν δικηγόρο στο άμεσο μέλλον όταν ένα εργαλείο τεχνικής νοημοσύνης θα έχει τη δυνατότητα να συντάξει ένα ολόκληρο δικόγραφο σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ελληνικής έννομης τάξης, κάτι το οποίο ευτυχώς δεν λαμβάνει χώρα έως σήμερα.
Η πραγματικότητα που διαμορφώνεται σήμερα με τη χρήση των εργαλείων τεχνικής νοημοσύνης είναι ότι η συμβουλευτική δικηγορία διακυβεύεται. Και αυτό διότι η ψευδαίσθηση δήθεν νομικής επάρκειας και η πεποίθηση του ιδιώτη ότι καλύπτεται νομικά μέσω αυτού του εργαλείου υποκαθιστά την ανάγκη για πραγματική νομική καθοδήγηση από ένα Δικηγόρο με συνέπεια ο ρόλος του να τίθεται υπό μεγάλη αμφισβήτηση από την ίδια την τεχνολογία και κυρίως από τον τρόπο που αυτή χρησιμοποιείται.
Στέργιος Γ. Κέλλης
Δικηγόρος MSc
